บทสนทนาดีๆ คุณสร้างเองได้ ง่ายๆ
การเดินทางทุกทริปคุณเองต้องการความสนุก ในขณะเดียวกันก็ต้องระมัดระวังการเดินทางให้ปลอดภัยไม่ว่าจะเป็นยานพาหนะชนิดใด เพื่อให้การเดินทางไม่เพียงแต่สนุกแต่ปลอดภัยเสมอ การสร้างบทสนทนากับคนรอบข้างก็เช่นกัน นอกจากจะต้องการบรรลุเป้าหมายสนทนา เช่น การสร้างบรรยากาศดีๆ, การต่อรองธุรกิจ, หรือการสนทนาเพื่อรับรู้เรื่องราวใหม่ๆ นอกจากต้องการไปให้ถึงเป้าหมายแล้วยังต้องรักษาความสัมพันธ์ของคู่สนทนาเพื่อให้ประสบการณ์ดีๆเกิดขึ้นด้วย ซึ่งวิธีการทำเช่นนั้นทำอย่างไรไปดกันครับ
บทสนทนาที่เราน่าจะพบเจอในชีวิตประจำวัน
หนังสือ Crucial Conversations อธิบายถึงความหมายของ “Crucial Conversations” หรือ การสนทนาที่มีความสำคัญสูง โดยระบุว่าการสนทนาเหล่านี้มีลักษณะเฉพาะ 3 อย่างที่มักปรากฏในทุกสถานการณ์ คือ:
- มุมมองที่ขัดแย้งกัน: ในการสนทนาที่สำคัญ มักมีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นที่แตกต่างกันหรือขัดแย้งกันระหว่างคู่สนทนา ความขัดแย้งนี้อาจเกิดจากวิธีคิด การตีความ หรือแนวทางการแก้ไขปัญหาที่ต่างกัน เช่น ในการสนทนาระหว่างเพื่อนร่วมงานเรื่องวิธีแก้ปัญหาโครงการหนึ่ง อาจมีคนที่ต้องการใช้วิธี A ในขณะที่อีกคนต้องการใช้วิธี B
- ผลลัพธ์ที่มีความสำคัญมาก: การสนทนาเหล่านี้มักเกี่ยวข้องกับประเด็นหรือการตัดสินใจที่มีผลกระทบสำคัญ ไม่ว่าจะต่อการงาน ชีวิตส่วนตัว หรือความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล ผลลัพธ์ของการสนทนาอาจส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญ เช่น การตัดสินใจว่าจะทำโปรเจคอย่างไรดี หรือการพูดคุยเรื่องอนาคตของความสัมพันธ์ระหว่างคู่รัก
- อารมณ์ที่รุนแรง: เนื่องจากการสนทนาเหล่านี้เกี่ยวข้องกับประเด็นที่สำคัญและมีความขัดแย้ง ความรู้สึกหรืออารมณ์ของผู้เข้าร่วมมักจะรุนแรงหรือซับซ้อน เช่น ความโกรธ ความกลัว ความผิดหวัง หรือความกังวล ในสถานการณ์ที่มีอารมณ์เข้ามาเกี่ยวข้อง ผู้คนอาจตอบสนองด้วยการโจมตีหรือป้องกันตัวเอง ซึ่งจะทำให้การสื่อสารไม่สร้างสรรค์และอาจนำไปสู่ความขัดแย้งมากยิ่งขึ้น
ทำไม Crucial Conversations ถึงสำคัญ?
การสนทนาเหล่านี้มีความสำคัญเพราะมันเป็นจุดที่การตัดสินใจหรือผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นสามารถส่งผลต่อชีวิตในหลายๆ ด้าน เช่น หากเราจัดการกับการสนทนาในลักษณะนี้ได้ไม่ดี อาจทำให้เกิดความขัดแย้งหรือความเข้าใจผิดที่ยากจะแก้ไข แต่หากเราจัดการกับการสนทนาเหล่านี้อย่างเหมาะสม ก็จะสามารถเปลี่ยนสถานการณ์ตึงเครียดให้เป็นโอกาสในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกว่าและนำไปสู่ผลลัพธ์ที่ดีกว่า
ตัวอย่างที่ชัดเจนของ Crucial Conversations อาจเป็นการพูดคุยกับเพื่อนร่วมงานเกี่ยวกับปัญหาที่เกิดขึ้นในทีม หรือการพูดคุยกับเจ้านายเรื่องการเลื่อนตำแหน่ง สิ่งที่ต้องระวังคือการจัดการอารมณ์ และการเปิดใจฟังความคิดเห็นของคนอื่นอย่างสร้างสรรค์
พูดให้เป็น คุณเองก็ทำได้ ฝึกไปพร้อมๆกัน ลองดูกันเลย
การเลือกใช้คำพูด (State My Path) ในหนังสือ “Crucial Conversations” เน้นการสื่อสารอย่างชัดเจนและสุภาพ เพื่อให้การสนทนามีประสิทธิภาพ โดยที่ผู้อื่นยังรู้สึกได้รับความเคารพและไม่รู้สึกถูกโจมตี เทคนิคที่สำคัญในการสื่อสารแนวนี้เรียกว่า “State My Path” ซึ่งหมายถึงการแสดงความคิดและความรู้สึกของเราอย่างตรงไปตรงมา แต่ต้องมีวิธีการที่ชาญฉลาดและไม่เป็นการทำร้ายจิตใจผู้อื่น
วิธีการที่ใช้ใน State My Path คือการแสดงออกอย่างมีหลักการและเหตุผล พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้คนอื่นพูด โดยมี 5 ขั้นตอนสำคัญ:
- Share Your Facts: บอกข้อเท็จจริงที่สังเกตได้
- Tell Your Story: แสดงมุมมองของคุณเกี่ยวกับข้อเท็จจริงเหล่านั้น
- Ask for Others’ Views: เปิดโอกาสให้ผู้อื่นแชร์ความคิดเห็น
- Talk Tentatively: พูดในเชิงเสนอแนะ ไม่ใช่การบังคับหรือบอกว่าคุณถูกเสมอ
- Encourage Testing: ส่งเสริมการตรวจสอบหรือทบทวนความเห็นต่าง ๆ เพื่อหาข้อสรุปที่ดีที่สุด
State My Path เสริมทัพด้วย Positive Wording ยิ่งปัง คุณเองก็ทำได้ ลองเลย!!!
จากวิธีการ State My Path จะค่อนข้างตรงไปตรงมา เรียกว่าใช้ได้ในกรณีที่ต้องการเหตุผลล้วนๆ แต่ในมนุษย์จริง เราไม่ได้เดินในทุ่งดอกไม้ การเลือกใช้ประโยคในเชิงบวกแต่คงความหมายเดิมไว้ จะยิ่งเสริมให้เราดูน่านับถือ น่าเกรงขามมากขึ้น ผมได้ลองเอามาปรับให้เห็นเป็นตัวอย่างดังนี้
1. การให้ฟีดแบ็คในที่ทำงาน (Feedback to Colleague)
สถานการณ์: ให้ฟีดแบ็คเพื่อนร่วมงานที่ส่งงานช้า
- เดิม: “ฉันสังเกตว่าในเดือนที่ผ่านมา มีหลายโปรเจคที่เธอส่งช้ากว่ากำหนด”
- ปรับ: “งานหลายชิ้นที่ผ่านมาของเธอออกมาดีมาก ๆ เลย ฉันรู้ว่าเธอตั้งใจทำเต็มที่ ถ้าเราเจอวิธีที่จะทำให้งานเสร็จได้เร็วขึ้น เราอาจจะทำให้งานทั้งหมดไหลลื่นและได้ผลดียิ่งขึ้นนะ มาลองกันเถอะ”
2. การพูดคุยเรื่องเงินในครอบครัว (Financial Talk with Family)
สถานการณ์: พูดคุยเรื่องการเงินกับคู่รัก
- เดิม: “ในช่วงสองเดือนที่ผ่านมา เราใช้จ่ายมากกว่างบที่วางไว้”
- ปรับ: “ฉันเห็นว่าเรามีหลายโอกาสดี ๆ ที่ได้ใช้จ่ายไป และมันก็คุ้มค่ากับที่เราได้ลงทุน เรามาลองดูแผนการเงินกันอีกครั้งไหม? เพื่อที่เราจะจัดการได้ดีขึ้นในอนาคต”
3. การเสนอแผนงานใหม่ในที่ประชุม (Presenting a New Work Plan)
สถานการณ์: เสนอแผนงานใหม่ในที่ประชุม
- เดิม: “จากข้อมูลที่เราได้รับ การตลาดออนไลน์ของเราไม่ได้ผลเท่าที่ควร”
- ปรับ: “เราได้ทำงานหนักกันมากและพยายามอย่างเต็มที่แล้ว ฉันคิดว่าถ้าเรามาลองเพิ่มความเปลี่ยนแปลงเล็ก ๆ น้อย ๆ ในกลยุทธ์ เราอาจเห็นผลลัพธ์ที่ดีกว่าที่เป็นอยู่ คุณคิดเห็นอย่างไรบ้าง?”
4. การพูดคุยกับเพื่อนสนิทเกี่ยวกับความขัดแย้ง (Conflict with a Friend)
สถานการณ์: พูดคุยกับเพื่อนสนิทที่มีความขัดแย้ง
- เดิม: “ฉันสังเกตว่าในช่วงหลังมานี้ เธอมักจะไม่ค่อยตอบข้อความหรือเลื่อนนัดหลายครั้ง”
- ปรับ: “ฉันคิดถึงช่วงเวลาที่เราได้คุยและเจอกันมาก ๆ เลยนะ ฉันรู้ว่าทุกคนมีเรื่องราวยุ่ง ๆ ของตัวเอง เราลองหาวันที่ได้เจอกันอีกครั้งไหม? ฉันอยากเจอเธอจริง ๆ”
5. การเจรจาเรื่องการขึ้นเงินเดือนกับเจ้านาย (Negotiating for a Raise)
สถานการณ์: เจรจาขอขึ้นเงินเดือน
- เดิม: “ในช่วงสองปีที่ผ่านมา ฉันได้ทำโปรเจคสำคัญหลายอย่างที่ช่วยเพิ่มรายได้ให้บริษัท”
- ปรับ: “ตลอดเวลาที่ผ่านมา ฉันได้มีโอกาสทำงานในหลายโปรเจคที่ฉันรู้สึกภูมิใจมาก เพราะมันส่งผลดีต่อบริษัท ฉันอยากหารือเรื่องการปรับเพิ่มค่าตอบแทนเพื่อให้เหมาะสมกับสิ่งที่เราทำมาด้วยกัน”
จะเห็นว่าการสร้างบริบทที่เป็น Positive ทำให้ประโยคที่สื่อออกไปดูน่าฟังขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ลองไปปรับใช้และฝึกให้เป็นนิสัยกันนะครับ เพื่อสังคมที่สวยงามของเรา แต่ถ้านึกอะไรไม่ออกจริง จำไว้อย่างหนึ่งถ้าเป็นไปได้ “อย่าพูดคำว่า “ไม่” ในบทสนทนา”
สื่อสารชัดเจน สร้างสัมพันธ์ดีในทุกการสนทนา
“Crucial Conversations” สอนเทคนิคการเลือกใช้คำพูดผ่านวิธี “State My Path” เพื่อให้เราสามารถแสดงความคิดเห็นอย่างชัดเจนและสุภาพ โดยไม่ก่อให้เกิดความขัดแย้ง การบอกข้อเท็จจริงอย่างตรงไปตรงมา แต่หากตรงเกินไปอาจไม่สร้างบรรยากาศในเชิงบวก ลองปรับเปลี่ยนให้ซอฟต์ขึ้นด้วยตัวอย่างที่กล่าวไปแล้วด้วย Positive Wording เป็นตัวอย่างง่ายๆที่ใครๆก็ทำได้ สามารถเปลี่ยนบทสนทนาตึงเครียดให้กลายเป็นโอกาสในการสร้างความเข้าใจและความร่วมมือ ทีนี้ถ้าคุณจะออกเดินทางไปไหนไม่ว่าเรื่องอะไรคุณก็สามารถสร้างบทสนทนาดีๆ แม้เป้าหมายอาจไม่บรรลุแต่สิ่งที่เหลือไว้ก็คือประสบการณ์ดีๆของผู้สนทนาและตัวคุณนั่นเอง